Wat is getijde

Hiermee wordt het op en neergaan van de zeespiegel bedoeld. Er is laagwater en hoogwater. De periode waarin de waterstand stijgt, is de vloed. De periode waarin het water daalt, is eb. De getijden ontstaan doordat de zon en de maan aantrekkingskracht op de aarde uitoefenen. Water kan zich ver plaatsen maar gesteente niet. Vandaar dat getijden enkel voorkomen op oceanen en zeeën. Als zon en maan tegelijk aan de aarde trekken, ontstaat er springtij. Dan is de vloed erg hoog en de eb erg laag. Als de kracht van de zon en de maan elkaar tegenwerken, ontstaat er doodtij. Dan is het verschil tussen eb en vloed gering. Hoog springtij is gevaarlijk. De watersnoodramp van 1953 in het zuidwesten van Nederland en een deel van de Belgische kust vond plaats bij springtij.

Gesteente

Gesteenten komen tot stand op drie manieren. Daarom zijn er ook drie soorten: stollings gesteente, afzettingsgesteente en metamorf gesteente. Stollingsgesteente ontstaat door het stollen, het hard worden van vloeibare lava, zoals bij basalt. Afzettingsgesteente ontstaat uit de afbraakprodukten van gebergten. Ze worden door rivieren naar lagere ge bieden gebracht en als zand en klei afgezet. Dit gaat zo miljoenen jaren door. Door de hoge druk wordt zand zandsteen en klei leisteen. Onder zeer hoge druk wordt het metamorfe steen. Metamorfbetekent: veranderend.

kieuw

Alle vissen en ook een aantal andere water dieren bezitten kieuwen. Een walvis heeft geen kieu wen maar longen, want het is een zoogdier. Kieuwen zijn ademhalingsorganen, die bij de meeste vissen bedekt zijn door een kieuwstelsel. Eigenlijk is een kieuw eén sterk vergroot oppervlak, voorzien van vele bloedvaten en doorlatend voor zuurstof en koolzuur gas. Met de kieuw wordt zuurstof uit het water opgenomen en koolzuur aan het water teruggegeven. Larven van kikkers en salamanders bezitten eerst uitwendige kieuwen die sterk vertakt zijn als boompjes.

Germanen

De Germanen zijn een volk dat al vanaf 600 jaar voor Chr. ons land bewoonde. Tot de Germaanse stammen behoorden toen de Friezen, de Kanninefaten, de Tubanten en de Bataven. De Frie zen woonden in het noorden, de Kanninefaten langs de kust, de Tubanten in het oosten, terwijl de Bataven de streek bewoonden langs de grote rivieren. De Germanen voorzagel in hun levensonderhoud door jacht en landbouw. Zij woonden in eenvoudige hut ten. Vooral de Friezen bouwden hun hutten op verho gingen, de terpen. Dit deden zij om zich te beschermen tegen het water. De invallen van andere Germanen: Alemannen, Franken, Ostrogoten, Vandalen, Wisigoten, Angelen en Saksen in West-Europa in de vierde en vijfde eeuw maakten een eind aan de Romeinse overheersing. Vooral de Franken in onze streken namen vele gebruiken van de Romeinen over. De Merovinger Clovis liet zich dopen en de Karolingische koning Karel de Grote bestuurde zijn rijk naar Romeins model.

kerstmis

Met Kerstmis wordt de geboorte van Jezus Christus herdacht en gevierd. Sedert de tweede eeuw wordt dit feest gevierd. In de vierde eeuw werd het feest vastgesteld op 25 december, zodat het gelijk viel met het heidense zonnefeest. Aan Kerstmis zijn veel gebruiken verbonden, zoals het plaatsen van een kerstkribbe en een kerstboom, het zingen van kerstliederen en het bakken van kerstbrood. Vele mensen gaan om middernacht naar de middernachtmis. Kerstmis wordt voorafgegaan door een voorbereidingstijd van vier weken; die tijd heet advent.

Geraamte

Dit is een stelsel van beenderen of botten die met elkaar verbonden zijn op verschillende wijzen: door gewrichten, kraakbeenverbindingen en verbindingen door naden. Schedelbeenderen zijn door naden verbonden. Belangrijke gewrichten zijn de arm en been gewrichten en het kaakgewricht. Ons geraamte bestaat uit de schedel, de romp en de lede maten. Daartussen bevindt zich de schoudergordel c;n de bekkengordel. Het geraamte heeft drie taken: het geven van steun, het mogelijk maken van bewegingen door aanhechtingen van spieren en het beschermen van bepaalde organen.

Kern energie

Kernenèrgie of atoomenergie is de energie die vrijkomt als atoomkernen worden ge splitst. Deze energie kan op verschillende manieren gebruikt worden. In de Tweede Wereldoorlog zijn atoombommen gebruikt door de U .S.A. tegen Japan. Dit was kernenergie benutten voor oorlogsdoeleinden. Steeds meer landen hebben deze techniek geleerd en hebben nu kernwapens in voorraad. Maar het is ook mogelijk de energie van de splitsing te gebruiken voor vredelievende doeleinden. Zo wordt kernenergie ook gebruikt in kerncentrales waar elektriciteit wordt opgewekt.

Wat is geografie?

De geografie of aardrijkskunde is de wetenschap die de mens en de natuur op aarde bestu deert. Zij bestaat uit twee delen: sociale en natuur kundige geografie. De sociale geografie bekijkt het doen en laten van de mensen in alle landen en de verschillen in hun leefwijze. De natuurkundige geo grafie bestudeert het weer, de zeeën, de aardkorst en probeert aan de hand daarvan uit te leggen hoe landschappen zijn ontstaan. Bij beide takken van wetenschap wordt vaak van geografische kaarten ge bruik gemaakt.

kerncentrale

Het is een elektrische centrale, die voor de benodigde warmte is aangewezen op een kernreactor. In deze kernreactor wordt energie vrij gemaakt uit splijtbaar materiaal. Dit gebeurt door een regelbare kettingreactie. De vrijgekomen energie wordt als warmte afgevoerd en zet water om in stoom. De stoom kan turbines laten draaien, waarmee elektrische stroom wordt opgewekt. In de toekomst zullen de kerncentrales zeer zeker een voorname plaats gaan innemen in onze samenleving. Er zijn nu al schepen, die een eigen kernreactor bezitten en op deze manier de benodigde energie voor de voortstuwing zelf op wekken. Rampen, zoals die te Tsjernobyl, wijzen op de gevaren en veiligheidsproblemen van dergelijke centrales.

kernafval

Dit is het radioactieve afval dat vrij komt bij de produktie van kernenergie. De radioactiviteit daarvan is zo intens dat het afval eeuwen lang van de mens moet worden afgeschermd. Het opslaan van dit radioactieve afval blijft echter een zeer groot probleem waarvoor nog geen goede oplossing is gevonden.

Geneeskunde

Zij houdt zich bezig met het opsporen van ziekteverschijnselen bij de mens. Het is haar taak om stoornissen, zowel op lichamelijk als op psychisch gebied, te genezen. Daarom mogen enkel gediplomeerde artsen de geneeskunde beoefe nen.
Toen er nog geen geneesherenopleiding bestond, meenden sommigen van nature uit inzicht te hebben in de werking van het menselijk lichaam. In minder ontwikkelde streken, zoals Afrika, staat de medicijn man nog in zeer hoog aanzien bij zijn stam. Hij maakt gebruik van toverformules, zelfgebrouwde drankjes en speciale kruiden. Naar Westerse maatstaven is hij maar een knoeier. (more…)

katoen

Katoen is het zaadpluis van de katoen plant, een lid van de kaasjeskruidfamilie die in ons land ook wilde vertegenwoordigers kent. De katoen teelt was in de vorige eeuw één van de belangrijkste oorzaken van de slavernij in de Verenigde Staten, omdat het pluis alleen met de hand kon worden gewonnen. Katoen dient als grondstof voor de produktie van katoendraad, die op haar beurt gebruikt wordt voor het maken van katoenstof. Vele mensen geven voorkeur aan katoenen kleding boven kleding gemaakt uit kunstvezels.

Wat is een Gemeente?

Het is de naam voor het kleinste gedeelte van de staat. De gemeente heeft in vele zaken zelfbestuur. Aan het hoofd van de gemeente staat de gemeenteraad. De leden worden gekozen door de inwoners van de gemeente, de voorzitter van de gemeenteraad is de burgemeester. De gemeenteraad kiest uit zijn midden een aantal wethouders, in België schepenen genoemd. Samen met de burgemeester vormen zij het dagelijkse bestuur van een gemeente. Het gemeentebestuur heeft helpers bij de uitvoering van de taken: de ambtenaren. Het aantal gemeenten in België is sinds 1977 sterk verminderd. Toen werd overgegaan tot een grootscheepse samenvoeging of fusie. Onder gemeente verstaan we ook de gemeen schap der gelovigen.

Wat is gemeenschapsregering?

In België worden drie talen gesproken: Nederlands, Frans en Duits. Het samengaan van deze drie taalgroepen in één land heeft altijd grote moeilijkheden opgeleverd. Deze moeilijkheden werden zo groot dat eind jaren zestig een crisis uitbarstte. De enige redding was een om bouw van het politieke stelsel in België. Daarom werd in 1970 o.a. besloten België op te delen in drie gemeen schappen: de Vlaamse, de Franse en de Duitse. Deze gemeenschappen kregen de macht om zelf hun cultureel beleid te voeren. Hiervoor werden gemeenschapsregeringen opgericht die tot op zekere hoogte zelf maatregelen kunnen nemen met betrekking tot taal, onderwijs, musea, bibliotheken, wetenschappelijk onderzoek, radio omroep en televisie. Zo beschikt België over een nationale regering die over zaken beslist die heel het land aangaan, en over gemeenschapsregeringen die zich bezighouden met de cultu rele activiteiten van de gemeenschap.

Glazuur

Het is een dunne glasachtige laag die op aardewerk wordt aangebracht om het minder poreus te maken. Als bij het aanbrengen metaaloxyden worden ingesmolten, kunnen er aan het glazuur verschillende kleuren worden gegeven. Ook op porselein wordt glazuur aangebracht om kleur en glans te verkrijgen. Met tinoxyde wordt glazuur troebel, wit en ondoorzichtig.